طرح ها و پروژه ها
عنوان طرح/ پروژه: مدیریت ذخایر ژنتیکی مهره داران آب های داخلی ایران
توضیحات:شماره مصوب: 960730-96027-9501-018-12-12-1248 واحد اجرا: موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور محل اجرا: کلیه حوضه های آبریز کشور نام هماهنگ کننده/مجری مسئول/ مجری: محمود رامین سال شروع: 1396 سال خاتمه: 1397
متن:

اهمیت، ضرورت، اهداف و روش تحقیق:

منابع آبی موجود در آب های داخلی ایران شامل دریاچه ها،تالاب ها،آب بندان ها،رودخانه هاو چشمه ها می باشد.مهره داران آب های داخلی از جمله ماهیان آبهای داخلی از تنوع بالایی برخوردار می باشند.در موردتعداد گونه های ماهیان آب های داخلی ایران در منابع مختلف اعداد متفاوتی ذکر شده است ،ولی تعداد آنها در حدود 200 گونه می باشند. در چند دهه اخیر بعلت صید بی‌رویه، عوامل نامساعد زیست محیطی مانند ورود آلاینده‌ها و تخریب مکانهای طبیعی تخم‌ریزی ماهیان و وجود موانع از جمله سدها،باعث شده تا بعضی از گونه ها با کاهش شدید ذخایر روبرو شده و یا در معرض خطر انقراض قرار بگیرند.از طرف دیگر در چند سال اخیر تعداد چند گونه جدید در آبهای شیرین شناسایی شده اند.ماهیان آبهای داخلی ایران متعلق به 3 رده،17 راسته و25 خانواده هستند. از بین این گونه ها تعداد 28 گونه ماهی اندمیک ،تعداد 23 گونه ماهی غیر بومی و بقیه ماهیان بومی می باشند. در حدود نیمی از این ماهیان از خانواده کپورماهیان می باشند.همچنین مهره داران دیگر آب های داخلی شامل قورباغه،سمندر،مارآبی،لاکپشت ،شنگ و تمساح پوزه کوتاه می باشند.

نتایج:

شمار گونه های موجود ماهیان آب شیرین ایران در حدود 200 گونه میباشند که حدود 50 درصدازآنها جزو خانواده کپور ماهیان، 8 درصد از سگ ماهیان جویباری 5/2 درصد از رفتگر ماهیان و بقیه گونه ها با تعداد بسیار کم از خانواده های دیگر می باشند و اکثریت گونه ها بومی می باشندواین موضوع اهمیت آنها را در موضوع تنوع زیستی مضاعف می نماید زیرا که گونه های بومی در بالا بردن فهم و درک ما از خط سیر تکاملی و فیلوژنی فون ماهیان کشور بسیار مفید و موثر هستند و از نظر ذخایر بیولوژیک بسیار ارزشمند می باشند.

بر اساس مطالعات انجام گرفته در این تحقیق مهره داران دیگر آب های داخلی شامل قورباغه،سمندر،مارآبی،لاکپشت ،شنگ و تمساح پوزه کوتاه می باشند.

دستور العمل فنی و توصیه ترویجی:

با وجود توسعه کمی و کیفی تحقیق و مطالعات مرتبط با شیلات و محیط زیست متاسفانه به علت عدم توجه لازم به رده بندی و تنوع زیستی مهره داران طی دو دهه اخیر مطالعه جامعی برای شناخت مهره داران در اکوسیستم های آبی مختلف صورت نگرفته وتنها تعدادی مطالعه بصورت پراکنده در مراکز تحقیقاتی، پژوهشکده ها و برخی از دانشگاه ها انجام شده است.با عنایت به فشار صید و تخریب محیط زیست از فراوانی و پراکنش بسیاری از گونه ها اطلاعات و آمار دقیقی در دسترس نیست .از طرف دیگر تعدادی از گونه های غیر بومی نیزکه از کشورهای دیگر وارد شده اند اغلب در آبهای داخلی سازگارشده اند .لذا هدف از اجرای این تحقیق جمع آوری اطلاعات موجود در زمینه شناسایی، تنوع و پراکنش مهره داران آبزی در اکوسیستم آبهای داخلی ایران بوده و در مرحله بعدبااستفاده از روش های ژنتتیکی مطالعات تکمیل خواهد شد.

ویژگی مناطق کاربرد توصیه ترویجی:

متاسفانه در طی چندین دهه گذشته برخی از گونه های مهره داران آبزی ایران در معرض خطر نابودی قرار گرفته اند. روند تخریب زیستگاه های مهره داران آبزی آبهای داخلی بر اثر فعالیت های مخرب انسانی افزایش یافته است.بنابراین لازم با انجام مطالعات کامل نسبت حفظ ذخایر زنتیکی ارزشمند گونه های مختلف اقدامات لازم صورت پذیرد.

تعداد بازدید:137
کلیه حقوق این سایت متعلق به موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور می باشد

Designed by taJan System Co